Sprawdzian Z Swiat Biologii 1 Gimnazjum Dział 6
Dział 6 sprawdzianu z biologii w 1 gimnazjum zazwyczaj dotyczy ekosystemów. Ekosystem to nic innego jak obszar, w którym żywe organizmy (biocenoza) współdziałają ze środowiskiem nieożywionym (biotop).
Zacznijmy od biotopu. To wszystko, co nieożywione w danym miejscu. Przykłady to: gleba, woda, temperatura, światło słoneczne, powietrze. Biotop wpływa na to, jakie organizmy mogą w nim żyć. Na przykład, w lesie deszczowym jest dużo wilgoci i ciepła, więc żyją tam inne rośliny i zwierzęta niż na pustyni.
Z kolei biocenoza to wszystkie organizmy żywe zamieszkujące dany biotop. W biocenozie wyróżniamy różne grupy organizmów: producenci (np. rośliny), konsumenci (np. zwierzęta), reducenci (np. bakterie, grzyby). Ważne są zależności pokarmowe między nimi.
Zależności pokarmowe w ekosystemie przedstawia się za pomocą łańcuchów pokarmowych i sieci pokarmowych. Łańcuch pokarmowy to prosta sekwencja, kto kogo zjada. Na przykład: trawa -> konik polny -> żaba -> bocian. Sieć pokarmowa jest bardziej skomplikowana, bo pokazuje, że dany organizm może być pożywieniem dla wielu innych.
W ekosystemie zachodzi krążenie materii i przepływ energii. Materia (np. woda, składniki mineralne) krąży pomiędzy biotopem a biocenozą. Energia (głównie ze słońca) przepływa przez łańcuchy pokarmowe, ale część energii jest tracona w postaci ciepła na każdym etapie.
Przykłady ekosystemów to: las, jezioro, łąka, pole uprawne, rafa koralowa. Każdy ekosystem ma swoje specyficzne cechy i zależności.
Pamiętaj! W ekosystemie wszystko jest ze sobą powiązane. Zmiany w jednym elemencie mogą wpłynąć na całą resztę.
