Budowa Atomu Chemia 1 Technikum Sprawdzian

Budowa atomu to kluczowy temat w chemii. Zrozumienie budowy atomu pozwala nam przewidzieć właściwości pierwiastków i zrozumieć reakcje chemiczne. Atom to najmniejsza część pierwiastka zachowująca jego właściwości.

Atom składa się z trzech podstawowych cząstek:

• Protony: Mają ładunek dodatni (+1) i znajdują się w jądrze atomowym.
• Neutrony: Są elektrycznie obojętne (ładunek 0) i również znajdują się w jądrze atomowym. Protony i neutrony wspólnie tworzą nukleony.
• Elektrony: Mają ładunek ujemny (-1) i krążą wokół jądra na tzw. orbitalach.

Liczba atomowa (Z) to liczba protonów w jądrze atomowym. Określa ona, jaki to pierwiastek. Na przykład, każdy atom węgla (C) ma 6 protonów, więc Z = 6.

Liczba masowa (A) to suma liczby protonów i neutronów w jądrze atomowym. A = Z + liczba neutronów.

Atomy tego samego pierwiastka (czyli mające tę samą liczbę protonów) mogą mieć różną liczbę neutronów. Takie atomy nazywamy izotopami. Na przykład, węgiel-12 (¹²C) i węgiel-14 (¹⁴C) to izotopy węgla. Oba mają 6 protonów, ale węgiel-12 ma 6 neutronów, a węgiel-14 ma 8 neutronów.

Atomy są elektrycznie obojętne, co oznacza, że liczba protonów jest równa liczbie elektronów. Jeśli atom traci lub zyskuje elektrony, staje się jonem. Jon z dodatnim ładunkiem (utrata elektronów) to kation, a jon z ujemnym ładunkiem (zyskanie elektronów) to anion.

Przykład: Atom sodu (Na) ma 11 protonów i 11 elektronów. Jeśli straci jeden elektron, powstaje jon Na⁺, który ma 11 protonów i 10 elektronów.